Site icon MUC News

Cuộc gặp cấp cao Nga-Trung: Mỹ và NATO phản bác

Tổng thống Nga Vladimir Putin và Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình gặp nhau ngày 5 tháng 6 năm 2019 (ảnh: Điện Kremlin).

Tổng thống Nga Vladimir Putin và Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình gặp nhau ngày 5 tháng 6 năm 2019 (ảnh: Điện Kremlin).

Tổng thống Nga Vladimir Putin và nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình đã gặp nhau trước lễ khai mạc Thế vận hội Mùa đông Bắc Kinh. NATO cho biết họ đang giám sát chặt chẽ Trung Quốc và Nga. Nhà Trắng cảnh báo Bắc Kinh rằng xung đột Nga-Ukraine sẽ ảnh hưởng đến lợi ích toàn cầu của Trung Quốc.

Cuộc gặp giữa 2 nguyên thủ cấp cao Nga-Trung

Theo thông báo chính thức từ trang web chính phủ Trung Quốc, chiều 4/2, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã hội đàm với Tổng thống Nga Putin tại Nhà khách Nhà nước Điếu Ngư Đài ở Bắc Kinh. Hai lãnh đạo cấp cao đã có cuộc trao đổi kỹ lưỡng về quan hệ Trung Quốc-Nga và một loạt vấn đề liên quan đến an ninh và ổn định chiến lược quốc tế. Hai bên cũng “kiên quyết ủng hộ lẫn nhau trong việc bảo vệ các lợi ích cốt lõi của mình”, ông Tập nói.

Mặc dù tuyên bố chung được đưa ra sau cuộc gặp nêu rõ lãnh đạo hai nước bày tỏ quan điểm chung về một loạt địa chính trị; nhưng tuyên bố tránh nêu tên cuộc khủng hoảng Nga-Ukraine và chỉ đề cập đến việc phản đối sự mở rộng của NATO.

Về vấn đề này, tờ Financial Times trích dẫn tuyên bố chung do Điện Kremlin công bố, rằng Bắc Kinh ủng hộ Nga phản đối NATO mở rộng quyền ảnh hưởng về phía đông. Tuyên bố chung do Điện Kremlin đưa ra cũng cho biết, Nga nhắc lại sự ủng hộ đối với nguyên tắc “một Trung Quốc” và phản đối bất kỳ hình thức độc lập nào của Đài Loan.

Theo truyền thông Nga, trong cuộc gặp với ông Tập tại Bắc Kinh hôm 4/2, Tổng thống Nga Putin đã công bố một thỏa thuận khí đốt mới của Nga. Moscow có kế hoạch tăng xuất khẩu khí đốt sang Trung Quốc lên 48 tỷ mét khối một năm thông qua một đường ống mới, bao gồm 10 tỷ mét khối một năm từ vùng Viễn Đông của Nga, Gazprom đưa tin hôm 4/2.

Cả Moscow và Bắc Kinh cũng đã lên tiếng phản đối liên minh AUKUS giữa Australia, Anh và Mỹ.

Cuộc gặp Putin-Tập diễn ra trong bối cảnh phương Tây và Nga đối đầu về vấn đề Ukraine. Tổng thống Nga Putin đã tập trung hơn 100.000 quân ở biên giới Ukraine; khiến các đồng minh NATO tin rằng Nga muốn mở một cuộc tấn công xâm lược vào Ukraine.

Chỉ vài giờ trước cuộc gặp giữa 2 nguyên thủ cấp cao Trung Quốc và Nga, Mỹ cảnh báo Bắc Kinh không giúp Nga né tránh các lệnh trừng phạt tiềm tàng liên quan đến cuộc khủng hoảng Ukraine.

Phản ứng của Mỹ-NATO

Nhà Trắng đã bác bỏ cuộc gặp giữa Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin hôm 4/2. Hoa Kỳ cho rằng, trong cuộc họp cấp cao này, các nhà lãnh đạo Trung Quốc và Nga đã phát động một liên minh chiến lược chống lại Hoa Kỳ.

Theo VOA, Thư ký báo chí Nhà Trắng Jen Psaki đã phản bác lại tuyên bố chung của các nhà lãnh đạo Nga và Trung Quốc. Tuyên bố phản đối cáo buộc rằng NATO mở rộng quyền lực về phía Đông và khẳng định đảo Đài Loan là một phần của Trung Quốc.

Thư ký báo chí Nhà Trắng cho biết sau cuộc gặp của ông Tập với ông Putin rằng: “Chúng tôi cũng thông báo rằng xung đột bất ổn ở châu  Âu sẽ ảnh hưởng đến lợi ích của Trung Quốc trên toàn thế giới và tất nhiên Trung Quốc nên biết điều đó”. Thư ký báo chí Nhà Trắng Jen Psaki nói với các phóng viên hôm 4/2, sau khi được hỏi về phản ứng của Hoa Kỳ đối với cuộc gặp giữa các nhà lãnh đạo Trung Quốc và Nga.

Còn phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ-Ned Price nói với các phóng viên rằng Washington và các đồng minh “có một loạt công cụ” để chống lại “các công ty nước ngoài, bao gồm cả các công ty Trung Quốc,” tìm cách né tránh các lệnh trừng phạt đối với Nga.

Về vấn đề này, Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg bác bỏ cáo buộc của Nga về tham vọng bành trướng của NATO, đồng thời gọi chúng là “sai sự thật”.

Nga phản đối việc Ukraine trở thành thành viên NATO và yêu cầu NATO đảm bảo an ninh không để Ukraine gia nhập, điều mà NATO từ chối chấp nhận. “Đó là việc tôn trọng chủ quyền của các quốc gia độc lập để lựa chọn con đường riêng của họ,” Stoltenberg giải thích trong một phỏng vấn với Đài Ekho Moskvy. 

Ông Stoltenberg cho biết NATO đang theo dõi chặt chẽ Trung Quốc và Nga khi hai nước phối hợp chặt chẽ hơn về mặt quân sự.

Ông nói: “Họ đang cùng nhau làm nhiều việc hơn, cùng nhau huấn luyện nhiều hơn. Chỉ vài ngày trước, họ đã có một cuộc tập trận hải quân chung với Iran. Vì vậy, tất nhiên đó là điều chúng tôi đang theo dõi và giám sát”.

Tuy nhiên, ông Ryan Hass, một thành viên cấp cao tại Viện Brookings, đã đăng các dòng tweet với nội dung: Trung Quốc cũng duy trì quan hệ tốt đẹp với Ukraine. Ông Tập đã gửi thư chúc mừng tới Zelensky vào tháng Giêng. Ukraine là nhà cung cấp thực phẩm và thiết bị quan trọng cho Trung Quốc, và Trung Quốc là đối tác thương mại hàng đầu của Ukraine. 

Sau đó ông Hass tin rằng, Trung Quốc đang lâm vào thế kẹt ngoại giao. Nó sẽ phải đối mặt với những khó khăn và sóng gió không mong muốn từ cuộc xung đột ở Ukraine. Ông tin rằng Nga xâm chiếm Ukraine có thể sẽ không mang lại lợi ích nào cho Bắc Kinh đối với vấn đề Đài Loan. Thay vào đó, nó có thể dẫn đến việc Hoa Kỳ phải phòng thủ mạnh mẽ hơn ở Thái Bình Dương.