Sau hơn hai thập kỷ kiên trì khiếu nại, gia đình cô gái Từ Văn Tố tại tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) vừa nhận được thông báo Viện Kiểm sát Nhân dân tỉnh thụ lý lại vụ án mạng xảy ra từ năm 1999. Trong khi người thân vẫn bền bỉ theo đuổi công lý, Đới Hiền Phong – người từng bị tuyên án tử hình ở cấp sơ thẩm – đã mãn hạn tù từ năm 2014 sau khi được giảm án.
- Nghệ An bắt nhóm trộm xe mô tô liên tỉnh từ Hà Tĩnh sang gây án
- Hai chú cháu bị truy tố vì xâm hại người họ hàng khuyết tật
- Thuốc điều trị ung thư giá cao tạo áp lực lớn lên quỹ bảo hiểm y tế
Theo hồ sơ vụ án, rạng sáng 25/10/1999, Đới Hiền Phong cùng hai đồng phạm đột nhập cửa hàng hóa chất của gia đình Từ Văn Tố tại làng Tân Đức, thành phố Tuyên Uy để cướp tài sản. Trong quá trình gây án, cô gái 19 tuổi bị đâm nhiều nhát dao và tử vong tại chỗ.
Tháng 7/2000, tòa án sơ thẩm tuyên Đới Hiền Phong mức án tử hình. Tuy nhiên, đến tháng 9 cùng năm, bản án được sửa theo hướng tử hình hoãn thi hành sau khi tòa phúc thẩm xác định bị cáo có tình tiết đầu thú.
Chị gái nạn nhân, bà Từ Giảo Nguyệt, cho biết suốt 16 năm qua bà liên tục gửi đơn đến nhiều cơ quan tư pháp nhằm yêu cầu xem xét lại vụ án. Ngày 09/6 vừa qua, Viện Kiểm sát Nhân dân tỉnh Vân Nam xác nhận đã chính thức thụ lý đơn khiếu nại và đang xử lý theo quy định.
Tình tiết giảm án gây tranh cãi và hành trình khiếu nại kéo dài
Theo quy định của pháp luật hình sự Trung Quốc, hình phạt “tử hình hoãn thi hành” cho phép người bị kết án trải qua thời gian thử thách hai năm. Nếu không phạm thêm tội nghiêm trọng trong thời gian này, mức án có thể được chuyển thành tù chung thân, thậm chí giảm tiếp nếu cải tạo tốt.
Đây cũng là lý do Đới Hiền Phong, dù từng bị tuyên án tử hình ở cấp sơ thẩm, cuối cùng chỉ chấp hành án chưa đầy 15 năm trước khi được trả tự do.
Theo thông tin từ gia đình, nguyên nhân dẫn đến việc giảm án bắt nguồn từ việc anh trai của Đới Hiền Phong chủ động trình báo nơi lẩn trốn của em mình tại Côn Minh. Chi tiết này được cơ quan tố tụng xác định là tình tiết đầu thú, trở thành căn cứ để tòa phúc thẩm giảm hình phạt.
Gia đình nạn nhân cho rằng quá trình tố tụng còn tồn tại nhiều sai sót. Họ nói không được thông báo tham gia cả hai phiên xét xử, cũng không được gửi bản án sau khi tòa tuyên. Chỉ đến năm 2010, người thân mới tình cờ biết Đới Hiền Phong vẫn còn sống và sắp mãn hạn tù.
Trong văn bản trả lời năm 2016, Viện Kiểm sát tỉnh Vân Nam thừa nhận cơ quan tiến hành tố tụng đã vi phạm thủ tục khi không thông báo đầy đủ quyền của phía bị hại. Tuy nhiên, cơ quan này cho rằng sai sót về tố tụng không phải là căn cứ để tăng hình phạt đối với bị cáo.
Đối với bà Từ Giảo Nguyệt, việc đơn khiếu nại được thụ lý trở lại chỉ là bước khởi đầu sau hành trình kéo dài 27 năm. Cha của bà đã qua đời vào năm 2022 khi vẫn chưa kịp chứng kiến vụ việc được xem xét lại, còn gia đình vẫn tiếp tục chờ câu trả lời cuối cùng từ cơ quan tư pháp.
Nguyễn Quyến (tổng hợp)