Tổng thống Trump tuyên bố cứng rắn với Iran trong khi nước này đang vật lộn với lạm phát kỷ lục và sự giám sát chặt chẽ về kho uranium tại Isfahan.
- Thiệt hại nặng nề của Mỹ sau đòn tấn công từ Iran
- Giá xăng dầu 29/4: Thế giới tăng mạnh, trong nước điều chỉnh sớm trước kỳ nghỉ lễ
- Tổng thống Trump và kịch bản tuyên bố thắng lợi trước Iran
Iran và những tuyên bố quyết liệt từ phía chính quyền Mỹ
Căng thẳng giữa Mỹ và Iran bước sang giai đoạn mới khi vào tối 29-4, Tổng thống Donald Trump công khai hình ảnh đầy tính răn đe trên mạng xã hội Truth Social. Ông khẳng định Iran không thể vực dậy tình hình hiện tại nếu không sớm có một thỏa thuận hạt nhân thực chất. Thông điệp này được đưa ra ngay sau buổi tiệc chiêu đãi Vua Anh Charles III, nơi ông Trump tuyên bố đối thủ đã bị đánh bại về mặt quân sự và sẽ bị ngăn chặn triệt để con đường sở hữu vũ khí hạt nhân.
Song song với những phát ngôn chính trị, Washington đã bắt đầu tính toán các phương án kinh tế dài hơi để cô lập Tehran. Một cuộc họp kín giữa ông Trump và các tập đoàn dầu khí Mỹ đã diễn ra nhằm chuẩn bị cho kịch bản eo biển Hormuz bị phong tỏa trong nhiều tháng. Điều này cho thấy Mỹ sẵn sàng duy trì áp lực tối đa lên hoạt động xuất khẩu năng lượng của Iran, bất chấp những xáo trộn có thể xảy ra trên thị trường dầu mỏ quốc tế trong thời gian tới.
Phản ứng trước kịch bản này, giá dầu thế giới đã tăng mạnh trong phiên giao dịch ngày 29-4, phản ánh nỗi lo sợ về một cuộc khủng hoảng năng lượng mới. Tại Iran, tâm lý bất an bao trùm thị trường khi nhu cầu mua ngoại tệ tăng vọt, đẩy đồng rial xuống mức thấp chưa từng thấy. Ngân hàng Trung ương Iran thừa nhận lạm phát đã vượt ngưỡng 65%, cho thấy sức tàn phá khủng khiếp của các biện pháp trừng phạt và phong tỏa mà Mỹ đang áp dụng sau sáu tuần xung đột.
Iran và mối lo ngại về kho vật liệu hạt nhân tại tổ hợp Isfahan
Vấn đề kỹ thuật hạt nhân cũng đang gây áp lực không kém lên Tehran khi IAEA công bố những dữ liệu mới nhất về kho uranium làm giàu cao. Giám đốc Rafael Grossi xác nhận vào ngày 28-4 rằng khoảng 200kg uranium làm giàu 60% đang được cất giấu trong các đường hầm tại Isfahan. Số lượng này theo tính toán có thể đủ để chế tạo tới 10 đầu đạn hạt nhân nếu Iran quyết định tiến hành vũ khí hóa, điều mà cộng đồng quốc tế đang tìm mọi cách ngăn chặn.
Mặc dù ảnh vệ tinh từ tháng 6-2025 đã ghi nhận các hoạt động di chuyển vật liệu hạt nhân, nhưng IAEA thừa nhận vẫn chưa thể xác minh thực tế các niêm phong có còn nguyên vẹn hay không. Hiện tại, các cuộc thảo luận giữa IAEA với Nga và các bên liên quan đang tập trung vào việc pha loãng hoặc đưa kho vật liệu này ra nước ngoài. Tuy nhiên, việc triển khai các phương án này vẫn đang gặp nhiều bế tắc do tình hình chiến sự và thái độ cứng rắn từ các bên.
Trong một diễn biến liên quan tại khu vực, UAE đã gây bất ngờ khi thông báo rời OPEC và bắt đầu rà soát lại toàn bộ các mối quan hệ đa phương. Cố vấn ngoại giao Anwar Gargash chỉ trích sự yếu kém của các tổ chức khu vực trong việc ứng phó với xung đột liên quan đến Iran. Điều này cho thấy sự chia rẽ sâu sắc trong nội bộ các nước Ả Rập, tạo thêm một lớp phức tạp cho bức tranh địa chính trị Trung Đông vốn đã rất căng thẳng giữa các vòng vây phong tỏa.
Theo: Báo Tuổi Trẻ