Sốc, thất vọng và cay đắng là tâm trạng chung của nhiều người Đan Mạch khi Mỹ, đồng minh thân thiết suốt nhiều thập kỷ, gia tăng sức ép liên quan Greenland, làm lung lay niềm tin chiến lược và quan hệ xuyên Đại Tây Dương
- Thanh Hóa: Bốn mẹ con hồi phục sau vụ nghi uống trà sữa độc
- Băng giá xuất hiện trên đỉnh Mẫu Sơn khi nhiệt độ xuống 0,3 độ C
- Tai nạn Huế: Ô tô tải tông xe điện học sinh, 4 người thương vong
Từ đồng minh sát cánh đến cảm giác bị phản bội
Là sĩ quan quân đội Đan Mạch, Martin Tamm Andersen từng dành nhiều năm tuổi trẻ tham gia các chiến dịch quân sự do Mỹ dẫn dắt tại Iraq và Afghanistan. Ông từng trực tiếp chỉ huy cả lính thủy quân lục chiến Mỹ tại tỉnh Helmand, một trong những khu vực nguy hiểm nhất đối với quân đội nước ngoài.
Tuy nhiên, những phát ngôn gần đây của Tổng thống Donald Trump về việc “phải kiểm soát bằng được Greenland”, cùng nhận định của Phó tổng thống Mỹ JD Vance rằng Đan Mạch “không phải đồng minh tốt”, đã khiến nhiều cựu binh và người dân nước này cảm thấy bị xúc phạm. “Tôi không có ác cảm với những người từng sát cánh, nhưng tôi cảm thấy bị phản bội”, Andersen nói.
Henrik Bager, cựu binh Đan Mạch từng tham chiến cùng quân đội Mỹ, cho rằng các tuyên bố từ Washington chẳng khác nào “một cú tát trực diện”. Theo ông, Đan Mạch chưa bao giờ từ chối yêu cầu hỗ trợ quân sự từ Mỹ kể từ sau vụ khủng bố 11/9/2001.
Greenland và cú sốc chiến lược đối với Copenhagen
Kể từ năm 2001, Đan Mạch là một trong những đồng minh châu Âu ủng hộ Mỹ mạnh mẽ nhất trong các chiến dịch chống khủng bố. Quốc gia Bắc Âu này đã gửi hàng nghìn binh sĩ ra nước ngoài và có tỷ lệ quân nhân tử trận tại Afghanistan tính trên đầu người cao nhất NATO.
Niềm tin lâu nay của Copenhagen là việc sát cánh cùng Mỹ sẽ mang lại bảo đảm an ninh lâu dài. Tuy nhiên, những lời đe dọa kiểm soát Greenland, vùng lãnh thổ chiếm tới 98% diện tích Đan Mạch, cùng cảnh báo áp thuế từ chính quyền Trump đang làm rung chuyển nền tảng quan hệ song phương.
Cựu ngoại trưởng Đan Mạch Per Stig Moller cho rằng Mỹ đang cố tình hiểu sai Hiệp ước Phòng thủ Mỹ – Đan Mạch. Theo ông, Washington vốn có thể tăng hiện diện quân sự tại Greenland mà không cần quyền kiểm soát lãnh thổ, nếu có tham vấn với Copenhagen và chính quyền địa phương.
Dư luận Đan Mạch quay lưng với Mỹ
Giới chuyên gia nhận định, trong hơn 25 năm qua, Đan Mạch theo đuổi chính sách “siêu Đại Tây Dương”, gắn kết chặt chẽ với Mỹ hơn cả mức cam kết thông thường trong NATO. Vì vậy, việc Washington quay lưng đã tạo cú sốc đặc biệt lớn.
Theo khảo sát của nhật báo Berlingske tháng 3 năm ngoái, 42% người Đan Mạch coi Mỹ là mối đe dọa an ninh. Có tới 92% ý kiến cho rằng Copenhagen nên tìm kiếm bảo đảm an ninh từ châu Âu thay vì Mỹ, tăng mạnh so với năm 2023.
Trong báo cáo tháng 12-2025, cơ quan tình báo quân đội Đan Mạch lần đầu tiên nêu tên Mỹ là mối đe dọa tiềm tàng, do Washington không loại trừ khả năng sử dụng sức mạnh quân sự với cả đồng minh.
Phản ứng lan sang đời sống kinh tế – xã hội. Hiệp hội Du lịch Đan Mạch cho biết lượng đặt tour sang Mỹ đã giảm ít nhất 50% từ tháng 1-2025. Nhiều địa phương cân nhắc hạn chế hợp tác biểu tượng, thậm chí hủy các sự kiện kỷ niệm quốc khánh Mỹ
Theo: Báo VnExpress