Sống trong những căn hộ cao tầng sang trọng tại Nhật Bản, nhiều đứa trẻ được bao bọc bởi vật chất và kỳ vọng thành công, nhưng lại rơi vào trạng thái cô lập, khủng hoảng tâm lý. Hiện tượng này đang trở thành vấn đề xã hội đáng lo ngại

Những đứa trẻ “đứng cao” nhưng tinh thần chạm đáy

Sống tại tầng 31 của một khu chung cư cao cấp ở Tokyo, Yui, 14 tuổi, gần như tự nhốt mình trong phòng, cắt đứt giao tiếp với cha mẹ. Căn hộ “tower mansion” mà gia đình em sở hữu được xem là biểu tượng của thành đạt, đổi lại là áp lực học tập và kỳ vọng nặng nề đè lên vai cô bé tuổi thiếu niên.

Sau giờ học chính khóa, Yui tiếp tục tham gia các lớp luyện thi và hoạt động ngoại khóa theo lịch trình dày đặc do cha mẹ sắp xếp. Gia đình ước tính đã chi khoảng 5 triệu yen cho việc học của con và sẵn sàng đầu tư thêm. Tuy nhiên, mọi nỗ lực kết nối đều không mang lại hiệu quả. Yui chỉ lặng lẽ cúi mặt vào điện thoại, từ chối đối thoại.

Các chuyên gia xác định Yui thuộc nhóm futoko – những học sinh từ chối đến trường vì khủng hoảng tâm lý. Theo Bộ Giáo dục Nhật Bản, hiện có khoảng 350.000 học sinh tiểu học và trung học cơ sở rơi vào tình trạng này.

Khi tiện nghi trở thành rào cản vô hình

Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng hiện tượng futoko gia tăng đáng kể trong nhóm trẻ lớn lên tại các khu chung cư cao tầng hạng sang, còn gọi là towaman. Những không gian sống khép kín, tách biệt với mặt đất khiến đời sống xã hội của trẻ bị thu hẹp trong bốn bức tường.

Nhà báo Junji Sakaki, chuyên gia bất động sản tại Tokyo, nhận định: “Sống ở rất cao, nhưng tinh thần lại rơi xuống vực thẳm”. Theo ông, môi trường sống xa rời không gian công cộng khiến trẻ em thiếu cơ hội giao tiếp tự nhiên, hình thành cảm giác cô lập ngay từ sớm.

Tại các towaman, những cuộc chơi tự phát ở công viên hay sang nhà hàng xóm dần biến mất. Thay vào đó, số tầng căn hộ trở thành thước đo ngầm cho địa vị xã hội. Trẻ em tiếp nhận sự phân tầng này một cách vô thức, tạo ra rào cản trong giao tiếp, kể cả khi vui chơi.

Áp lực thành tích và “quản trị” tuổi thơ

Nghiên cứu của Oda và cộng sự đăng trên tạp chí Human Ergology cho thấy trẻ sống từ tầng 5 trở lên có xu hướng phát triển chậm hơn về kỹ năng giao tiếp. Nhà tâm lý môi trường Robert Gifford cũng chỉ ra rằng cuộc sống trong các tòa nhà cao tầng thường đi kèm mối quan hệ xã hội lỏng lẻo và cảm giác cô đơn kéo dài.

Noriyasu Nishimura, gia sư lâu năm cho con em các gia đình thượng lưu tại Tokyo, cho biết nhiều học sinh của ông phải học thêm cả 7 ngày một tuần ngay từ bậc mẫu giáo. Khi trở về nhà, các em tiếp tục chịu áp lực từ tư duy “quản trị năng suất” của cha mẹ, nơi mọi hoạt động đều được tính toán hiệu quả.

Sự ngột ngạt này khiến một số trẻ lựa chọn phản kháng bằng cách rút lui hoặc rời bỏ gia đình.

Rời căn hộ cao tầng, trôi dạt ngoài phố

Mitsuki, 12 tuổi, cũng lớn lên trong một towaman nhưng hiện coi quảng trường Toyoko – khu vực phức tạp gần Kabukicho – là nơi trú ngụ. Em gia nhập nhóm “Toyoko kids”, gồm những thanh thiếu niên bỏ học, bỏ nhà đi bụi.

“Em ghét nhà, ghét trường. Chỉ ở đây em mới thấy dễ chịu”, Mitsuki chia sẻ. Cha mẹ em đi làm từ sáng sớm đến tối muộn. Mỗi ngày tan học, em trở về căn hộ trống vắng, với ít tiền tiêu vặt và mảnh giấy dặn dò trên bàn. Sự tiện nghi lạnh lẽo ấy đã đẩy em ra đường, cho đến khi được cảnh sát đưa về trung tâm bảo trợ.

Khoảng trống kết nối phía sau ánh đèn đô thị

Theo gia sư Nishimura, đằng sau những tòa nhà chọc trời và kỳ vọng thành công là một khoảng trống lớn trong đời sống tinh thần của trẻ em. Đó là sự thiếu vắng kết nối thực sự giữa cha mẹ và con cái.

“Không phải vật chất hay độ cao của căn hộ quyết định hạnh phúc, mà là cảm giác được lắng nghe và thấu hiểu”, ông nhấn mạnh

Theo: Báo VnExpress

Từ Khóa: