Đàm phán Mỹ – Iran Tổng thống Trump bác bỏ tin dừng đối thoại với Tehran, đồng thời Washington đưa ra các điều kiện tiên quyết về hạt nhân và an ninh hàng hải để đạt thỏa thuận.

Ông Trump bác bỏ tin dừng đàm phán và yêu cầu Iran thỏa thuận

Trong một bài viết được đăng tải trực tiếp trên mạng xã hội Truth Social vào ngày 02/6, Tổng thống Donald Trump đã lên tiếng bác bỏ mạnh mẽ các báo cáo cho rằng tiến trình thương lượng giữa Mỹ và Iran đã bị đình chỉ. Ông khẳng định rằng các cuộc đối thoại giữa hai bên vẫn đang diễn ra một cách liên tục và đều đặn trong suốt những ngày qua, bao gồm cả các cuộc tiếp xúc vừa được thực hiện ngay trước thời điểm ông đưa ra tuyên bố này, nhằm cải chính những tin tức mà ông gọi là không chính xác từ các nguồn tin bên ngoài.

Song song với việc xác nhận duy trì kênh liên lạc, nhà lãnh đạo Mỹ cũng đã gửi một “tối hậu thư” trực tiếp tới chính quyền Tehran với yêu cầu quốc gia Trung Đông này phải sớm đi tới một thỏa thuận cuối cùng. Ông Trump nhấn mạnh rằng Iran đã duy trì vị thế hiện tại trong suốt 47 năm và Washington sẽ không chấp nhận để tình trạng này kéo dài thêm nữa, đồng thời khẳng định rằng dù kết quả đàm phán chưa thể dự đoán trước nhưng Tehran bắt buộc phải thay đổi lộ trình của mình bằng cách này hay cách khác.

Mặc dù các nguồn tin từ hãng thông tấn Tasnim của Iran cho biết nước này đã tạm dừng các cuộc đàm phán qua trung gian do những diễn biến căng thẳng tại Li Băng, nhưng phía Washington khẳng định vẫn chưa nhận được bất kỳ thông báo chính thức nào về việc chấm dứt tiến trình này. Ngày 01/6 Tổng thống Trump tuyên bố cuộc đàm phán với Iran vẫn diễn ra với tốc độ nhanh chóng, cũng làm rõ quan điểm rằng hiện tại Mỹ vẫn ưu tiên các lệnh phong tỏa hàng hải thay vì ngay lập tức kích hoạt lại các chiến dịch quân sự quy mô lớn chống lại Iran, trừ khi tình hình có những biến động tiêu cực vượt tầm kiểm soát.

Đàm phán Mỹ – Iran và những điều kiện cụ thể từ phía Washington

Theo Ngoại trưởng Marco Rubio trong phiên điều trần trước Ủy ban Đối ngoại Thượng viện, tiến trình đàm phán hiện đang đứng trước những yêu cầu khắt khe được chia làm hai giai đoạn cụ thể. Giai đoạn đầu tiên yêu cầu Tehran phải chấm dứt hoàn toàn các hành động gây hấn trong khu vực, đặc biệt là phải tuyên bố mở cửa eo biển Hormuz một cách minh bạch. Washington yêu cầu Iran hỗ trợ gỡ bỏ các bãi mìn đã rải tại đây và cam kết bảo đảm an toàn tuyệt đối cho các tàu bè quốc tế qua lại mà không được phép thu bất kỳ khoản phí nào.

Sau khi các điều kiện về an ninh hàng hải được đáp ứng để mở ra cánh cửa cho giai đoạn hai, trọng tâm sẽ chuyển sang các cam kết cụ thể về việc xử lý lượng uranium làm giàu cao đang được cất giấu tại các cơ sở hạt nhân dưới lòng núi. Mỹ yêu cầu Iran phải đồng ý với những hạn chế mang tính dài hạn đối với toàn bộ chương trình hạt nhân của mình, đồng thời phải chấp nhận bàn giao số vật liệu này cho phía Mỹ hoặc tiêu hủy tại chỗ dưới sự giám sát nghiêm ngặt từ các tổ chức năng lượng nguyên tử quốc tế.

Những điều kiện này được đưa ra trong bối cảnh các báo cáo trước đó cho thấy hai bên từng tiến gần đến một thỏa thuận khung bao gồm lệnh ngừng bắn 60 ngày và khôi phục giao thương qua eo biển Hormuz, nơi vốn chiếm tới 1/5 lượng dầu mỏ toàn cầu. Tuy nhiên, các điểm nghẽn về việc kiểm soát kho uranium tại các cơ sở đã bị hư hại như Natanz hay Fordow vẫn là trở ngại lớn, buộc Mỹ phải duy trì áp lực phong tỏa và cảnh báo về các đợt không kích nếu các yêu cầu cốt lõi không được đáp ứng đầy đủ.

Theo: Báo Dân trí