EU, Nhật Bản, Trung Quốc và New Zealand đồng loạt lên tiếng phản đối việc Mỹ áp mức thuế mới từ 10% đến 12,5%, cho rằng các biện pháp này thiếu cơ sở và gây hại cho thương mại.
- Nghệ An tinh gọn trường lớp, nâng chất lượng giáo dục
- Ba người mắc kẹt trong đám cháy nhà ở Hà Nội thoát nạn an toàn
- Năm mạng người và những nguy cơ đã biết trước nhưng bị bỏ qua tại Thanh hóa
Đợt thuế mới được Mỹ đề xuất từ đầu tháng 6, sau cuộc điều tra kéo dài theo Điều 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974, nhằm xem xét chính sách của các đối tác trong việc ngăn lưu thông sản phẩm sản xuất bằng lao động cưỡng bức. Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) lập luận rằng tình trạng này tạo bất lợi cho Mỹ trong cạnh tranh thương mại quốc tế.
Trả lời trên Channel News Asia, bà Kaja Kallas, đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại của EU, so sánh điều kiện lao động tại châu Âu với Mỹ, chỉ ra rằng người lao động EU được hưởng chế độ nghỉ phép có lương cùng môi trường làm việc đạt chuẩn cao. “Việc áp thuế là không có cơ sở”, bà Kallas nói.
New Zealand bị Mỹ áp mức thuế 12,5% và Thủ tướng Christopher Luxon gọi đây là quyết định “vô cùng đáng thất vọng”, không chính đáng và gây thiệt hại cho nền thương mại nước này. Ông chỉ ra thêm rằng cuộc điều tra của phía Mỹ không cung cấp được bằng chứng thuyết phục cho các cáo buộc đã đặt ra. “Thuế quan không phải là cách giải quyết – chúng làm tăng chi phí và gây bất ổn cho các doanh nghiệp”, ông Christopher viết trên mạng xã hội.
Nhật Bản cũng phản đối mức thuế 12,5% áp lên hàng xuất khẩu của nước này, trong khi Tokyo trước đó đã được Washington trấn an rằng sẽ không có thêm khoản thuế nào ngoài thỏa thuận mức thuế nhập khẩu 10% đã có. Chánh Văn phòng Nội các Minoru Kihara nhấn mạnh ngành công nghiệp và thương mại Nhật Bản tuân thủ đầy đủ các quy tắc quốc tế. “Thật không may khi việc áp thuế căn cứ trên hành vi không ngăn chặn lưu thông sản phẩm sản xuất bằng lao động cưỡng bức, trong khi ngành công nghiệp và thương mại Nhật Bản tuân thủ các quy tắc quốc tế”, ông Kihara nêu.
Trung Quốc, nền kinh tế lớn thứ hai thế giới, tuyên bố “phản đối mọi hình thức thuế quan đơn phương”. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Lin Jian khẳng định chiến tranh thuế quan và thương mại không phục vụ lợi ích của bất kỳ bên nào.
Căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đã leo thang từ trước đó, khi các mức thuế nặng nề được ông Trump công bố vào “Ngày Giải phóng” khiến lượng hàng hóa từ Trung Quốc sang Mỹ sụt giảm đáng kể. Vào tháng 5, ông Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình đã nhất trí thành lập các hội đồng thương mại và đầu tư mới, với cuộc gặp tiếp theo dự kiến diễn ra vào tháng 9 khi ông Tập sang thăm Mỹ.
Làn sóng phản đối không chỉ đến từ bên ngoài mà còn xuất hiện ngay trong lòng nước Mỹ. Ngày 24/7, hai doanh nghiệp nhỏ đệ đơn kiện vòng áp thuế mới, lập luận rằng chính quyền đã vượt quá thẩm quyền của Tổng thống và mức thuế phải dựa trên những phát hiện chi tiết hơn về hành vi cụ thể của từng quốc gia. Hai nguyên đơn được hỗ trợ bởi một nhóm vận động chính sách phi lợi nhuận, đơn vị từng thắng kiện trong các vụ liên quan đến các vòng áp thuế trước đó.
Lê Toan (tổng hợp)