Cuộc xung đột quân sự giữa Mỹ, Israel và Iran khiến giá dầu thế giới leo thang, đe dọa chuỗi cung ứng năng lượng và gây áp lực lạm phát toàn cầu.

Giá xăng dầu thế giới chao đảo vì xung đột tại Trung Đông

Thị trường năng lượng toàn cầu vừa trải qua một phiên biến động mạnh sau các cuộc tấn công quân sự của Mỹ và Israel nhằm vào Iran. Để đáp trả, Tehran đã thực hiện các biện pháp quân sự khiến nhiều cơ sở dầu khí tại khu vực Trung Đông phải tạm thời đóng cửa. Tình trạng này làm gián đoạn nghiêm trọng hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz, một trong những mạch máu giao thương quan trọng nhất thế giới.

Kết thúc phiên giao dịch ngày 2-3, giá dầu Brent đã tăng mạnh 6,7%, đạt mức 77,74 USD/thùng. Trong khi đó, dầu WTI cũng tăng 6,3% lên mức 71,23 USD/thùng, thậm chí có thời điểm loại dầu này vọt lên trên 75 USD, mức cao nhất kể từ giữa năm 2025. Đà tăng tốc này diễn ra ngay sau khi Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran tuyên bố sẵn sàng nhắm mục tiêu vào các tàu di chuyển qua eo biển Hormuz.

Sự leo thang căng thẳng không chỉ dừng lại ở những con số trên sàn giao dịch mà còn gây ra những thiệt hại thực tế về người và tài sản. Hiện có khoảng 150 tàu vận tải đang bị mắc kẹt quanh khu vực eo biển chiến lược này sau khi ghi nhận các vụ tấn công khiến thủy thủ thiệt mạng và tàu chở dầu bị hư hại. Các chuyên gia lo ngại một cuộc xung đột kéo dài sẽ đẩy giá nhiên liệu lên cao, làm suy yếu đà tăng trưởng kinh tế và gây lạm phát diện rộng.

Giá xăng dầu đối mặt nguy cơ vượt ngưỡng 100 USD

Các nhà phân tích từ JPMorgan cảnh báo rằng nếu Iran duy trì việc phong tỏa eo biển Hormuz trong vòng một tháng, các quốc gia sản xuất dầu tại vùng Vịnh sẽ buộc phải ngừng sản xuất. Kịch bản này có thể đẩy giá dầu Brent vượt mốc 100 USD/thùng, tạo ra một cú sốc năng lượng mới cho thị trường. Ông Daniel Yergin từ S&P Global nhấn mạnh rằng mức độ thiếu hụt nguồn cung và phản ứng của các cường quốc sẽ là yếu tố quyết định giá cả trong thời gian tới.

Mặc dù tình hình đang rất căng thẳng, một số dữ liệu cho thấy thế giới vẫn có những vùng đệm nhất định về nguồn cung. Theo Goldman Sachs, lượng dự trữ dầu mỏ toàn cầu hiện đạt khoảng 7,8 triệu thùng, đủ đáp ứng nhu cầu trong 74 ngày. Thêm vào đó, khối OPEC+ cũng đã có kế hoạch tăng nhẹ sản lượng kể từ tháng 4 nhằm ổn định thị trường, trong khi các nhà sản xuất tại Bắc Mỹ đang ở vị thế tốt để phòng ngừa rủi ro.

Tuy nhiên, áp lực lên người tiêu dùng là điều khó tránh khỏi khi hầu hết các thành viên OPEC+ đều đã hoạt động hết công suất, ngoại trừ Saudi Arabia. Tại Mỹ, giá xăng bán lẻ đã vượt ngưỡng 3 USD/gallon lần đầu tiên sau nhiều tháng, trong khi giá dầu diesel cũng chạm mức cao nhất trong vòng hai năm qua. Các chuyên gia dự báo biến động sẽ còn tiếp diễn và có thể buộc các tuyến vận chuyển năng lượng toàn cầu phải thay đổi nếu xung đột không sớm hạ nhiệt.

Thị trường trong nước chịu áp lực từ biến động quốc tế

Tại Việt Nam, giá bán lẻ xăng dầu trong nước ngày 3-3 cũng ghi nhận những mức điều chỉnh đáng chú ý theo xu hướng chung của thế giới. Theo bảng giá mới nhất, xăng E5RON92 hiện có giá tối đa là 19.523 đồng/lít và xăng RON95-III là 20.151 đồng/lít. Đối với các mặt hàng dầu, giá dầu diesel đứng ở mức 19.279 đồng/lít, trong khi dầu hỏa và dầu mazut lần lượt có giá 19.469 đồng/lít và 15.689 đồng/kg.

Đợt điều chỉnh gần nhất vào chiều ngày 26-2 cho thấy xu hướng tăng chiếm chủ đạo khi xăng E5RON92 tăng 889 đồng mỗi lít và xăng RON95 tăng gần 1.000 đồng mỗi lít. Các loại dầu diesel và dầu hỏa cũng tăng đáng kể, phản ánh trung thực những diễn biến phức tạp trên thị trường năng lượng quốc tế. Đây là kết quả của việc liên Bộ Công Thương – Tài chính theo dõi sát sao giá thành phẩm thế giới để đưa ra mức giá phù hợp với thực tế.

Nguyên nhân của sự biến động này được xác định là do tổng hòa của nhiều yếu tố địa chính trị và kinh tế vĩ mô. Ngoài căng thẳng tại Trung Đông, thị trường còn chịu ảnh hưởng từ chính sách thuế nhập khẩu của Mỹ, lượng tồn kho dầu thô biến động và cuộc xung đột quân sự chưa có hồi kết giữa Nga và Ukraine. Tất cả những yếu tố này tạo nên một môi trường giá cả thiếu ổn định, gây áp lực trực tiếp lên chi phí vận tải và sinh hoạt của người dân trong nước.

Theo: Báo Quân đội nhân dân