Cây thị cổ thụ Ninh Bình là báu vật làng Xuân Vũ

Cây thị cổ thụ hàng trăm năm tuổi ở làng Xuân Vũ (Ninh Bình) được người dân gìn giữ như báu vật, biểu tượng và trái tim của cả cộng đồng.

Tại làng Xuân Vũ, phường Nam Hoa Lư (Ninh Bình), có một cây thị cổ thụ sừng sững bên đình làng; được người dân trân trọng gọi bằng cái tên thân thương là “cụ thị”. Không chỉ là một cây xanh lâu năm; cây thị này còn được xem như báu vật vô giá; gắn bó mật thiết với lịch sử hình thành và phát triển của cả ngôi làng.

Theo lời kể của các bậc cao niên, không ai biết chính xác cây thị có từ bao giờ. Chỉ biết rằng, từ khi họ sinh ra; cây đã hiện diện nơi đây, bên hiên đình làng Xuân Vũ cũ – ngôi đình được cho là có tuổi đời hàng trăm năm. Qua nhiều thế hệ; “cụ thị” vẫn đứng vững, xanh tốt; trở thành chứng nhân lặng lẽ của làng quê Bắc Bộ.

Cây thị cổ thụ Ninh Bình là báu vật làng Xuân Vũ — Thân cây thị có đường kính gần 3m, nhiều người lớn ôm không xuể. (Ảnh: Chụp màn hình/ danviet)

Cây thị cổ thụ Ninh Bình gắn với lịch sử làng

Cây thị có thân rỗng ruột, phần thân chính cao khoảng 2m rồi tỏa ra nhiều cành lớn theo các hướng. Đường kính thân cây gần 3m; phải nhiều người lớn ôm mới xuể. Cây cao khoảng 20m, tán lá rộng tới 50m; che phủ cả một khoảng sân rộng trước đình làng.

Theo cụ Đỗ Khắc Mỹ (92 tuổi), thân cây bị rỗng là do ngày xưa có tổ ong vò vẽ làm tổ bên trong. Người dân dùng lửa đốt tổ ong khiến phần lõi cây bị cháy sém; rỗng ruột cho đến ngày nay. Dù vậy, nhờ hệ rễ lớn; khỏe, bám sâu và lan rộng trong lòng đất, cây vẫn sinh trưởng tốt; không bị đổ ngã.

Để bảo vệ “cụ thị”; người dân đã xây tường đá bao quanh gốc cây, đồng thời đặt nhiều ghế đá phía dưới để làm nơi nghỉ chân; trò chuyện. Không gian quanh gốc thị trở thành điểm sinh hoạt quen thuộc của dân làng mỗi ngày.

Cây thị cổ thụ Ninh Bình được cả làng gìn giữ

Theo ông Phạm Ngọc Sỹ (79 tuổi), cây thị không chỉ là nhân chứng lịch sử mà còn giống như một “già làng” lặng lẽ che chở cho dân làng qua những năm tháng chiến tranh ác liệt cũng như trong cuộc sống thời bình. Dưới tán cây, nhiều thế hệ đã lớn lên, chứng kiến bao đổi thay của quê hương.

Mỗi mùa thị chín, gốc cây lại rộn ràng tiếng cười nói. Người lớn, trẻ nhỏ quây quần hái quả, trò chuyện, tạo nên những ký ức khó quên. Với nhiều người dân, cây thị giống như cuốn nhật ký sống; ghi dấu kỷ niệm của bao thế hệ.Biểu tượng tinh thần và giá trị di sản.

Ông Đỗ Đình Cơ, Tổ trưởng tổ dân phố Xuân Phúc, cho biết từ xa xưa đến nay, cây thị luôn được người dân chăm sóc, bảo vệ và coi như vị thần phù hộ cho làng. Cây quanh năm xanh tốt, mỗi năm cho nhiều quả. Hiện nay, cây cho hai loại quả là thị muộn và thị sáp (lục sáp).

Cây thị đã được cơ quan chức năng tiến hành khảo sát, xác định tuổi đời và lập hồ sơ đề nghị công nhận là cây di sản. Đây không chỉ là niềm tự hào của người dân Xuân Vũ mà còn là giá trị văn hóa – lịch sử cần được bảo tồn lâu dài.
Trải qua hàng trăm năm, “cụ thị” vẫn đứng sừng sững, trở thành biểu tượng, trái tim tinh thần của làng Xuân Vũ, được các thế hệ người dân chung tay gìn giữ cho mai sau.

Theo: Vietnamnet