Dù Israel, Li Băng ngừng bắn, giải giáp Hezbollah vẫn là rào cản lớn nhất đối với mọi tiến trình thiết lập hòa bình Trung Đông bền vững hiện nay.

Thỏa thuận ngừng bắn và những rào cản thực địa

Sáng 17/4 (giờ Việt Nam), Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Israel và Li Băng đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 10 ngày. Đây là kết quả sau cuộc gặp lịch sử giữa lãnh đạo hai nước tại Washington D.C vào giữa tháng 3, đánh dấu lần đầu tiên sau 34 năm hai bên ngồi lại cùng nhau dưới sự trung gian của Mỹ. Lệnh ngừng bắn được kỳ vọng sẽ chấm dứt chuỗi giao tranh ác liệt bùng phát từ đầu tháng 3, khi Hezbollah tấn công Israel để hỗ trợ Iran.

Tuy nhiên, ngay khi thỏa thuận có hiệu lực, quân đội Li Băng đã cáo buộc Israel thực hiện các hành động xâm lược vi phạm cam kết. Dù gọi lệnh ngừng bắn là cơ hội lịch sử, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu vẫn từ chối rút quân khỏi miền nam Li Băng. Ông khẳng định quân đội cần duy trì hiện diện để ngăn chặn hỏa lực nhắm vào Israel và bảo vệ biên giới trước nguy cơ bị xâm lược trở lại.

Cuộc xung đột trong hơn một tháng qua đã để lại những hậu quả nặng nề với hơn 2.100 người thiệt mạng và hơn một triệu người phải di tản tại Li Băng. Sự tàn phá khốc liệt khiến chính quyền Li Băng phải khuyến cáo người dân di tản chưa nên trở về nhà ngay lập tức, dù nhiều gia đình đã bắt đầu quay lại miền nam sau khi có tin ngừng bắn.

Thách thức từ mục tiêu giải giáp Hezbollah

Bộ trưởng Quốc phòng Israel, ông Israel Katz, tuyên bố quân đội sẽ tiếp tục giữ vững các vị trí chiến lược ở dải đất sâu 10 km dọc biên giới miền nam Li Băng. Mục tiêu của Tel Aviv là giải giáp hoàn toàn Hezbollah, lực lượng mà họ coi là tổ chức khủng bố đã biến các ngôi làng biên giới thành tiền đồn quân sự. Israel khẳng định sẽ thực hiện điều này bằng ngoại giao hoặc nối lại các hoạt động quân sự ngay khi lệnh ngừng bắn kết thúc.

Dù vậy, việc xóa bỏ hoàn toàn Hezbollah được các chuyên gia đánh giá là bài toán vô cùng nan giải. Hezbollah không chỉ là một đội quân mà còn là một lực lượng chính trị đại diện cho cộng đồng người Hồi giáo Shiite đông đảo, với mạng lưới vũ khí và nhân lực trải rộng khắp Li Băng. Các đơn vị tư vấn rủi ro quốc tế nhận định việc giải giáp một tổ chức có quy mô và tầm ảnh hưởng sâu rộng như vậy là cực kỳ khó khăn.

Bên cạnh đó, vai trò của Iran cũng khiến tình hình thêm phức tạp khi Tehran yêu cầu bảo tồn Hezbollah như một điều kiện then chốt để kết thúc xung đột. Trong khi đó, Hezbollah vẫn tuyên bố giữ trạng thái sẵn sàng chiến đấu để chống lại “sự phản bội của kẻ thù”. Những yếu tố này khiến tương lai của thỏa thuận ngừng bắn và triển vọng ổn định khu vực vẫn còn rất mong manh.

Theo: Báo Thanh Niên.

Từ Khóa: