Các cuộc không kích và đòn đáp trả giữa Mỹ và Iran trong những ngày đầu tháng 6 đang đẩy Trung Đông vào giai đoạn căng thẳng mới.

Mỹ – Iran khai hỏa sau vụ trực thăng Apache bị bắn hạ

Trung Đông tiếp tục chứng kiến diễn biến quân sự dồn dập khi Iran và Mỹ lần lượt triển khai các đòn tấn công nhằm vào mục tiêu của nhau. Ngày 10/06, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã phóng tên lửa vào căn cứ không quân Al-Azraq của Mỹ tại Jordan, đồng thời nhắm tới 21 mục tiêu khác tại khu vực vùng Vịnh. Nếu thông tin này được xác nhận, đây được xem là một trong những cuộc đối đầu trực diện nghiêm trọng nhất kể từ sau thỏa thuận ngừng bắn giữa hai bên hồi tháng 04.

Nguyên nhân trực tiếp của đợt leo thang được cho là liên quan đến vụ trực thăng Apache của quân đội Mỹ bị rơi ngoài khơi Oman ngày 08/06. Tổng thống Donald Trump cáo buộc Iran đứng sau vụ việc và tuyên bố Washington cần có phản ứng quân sự. Một quan chức Mỹ tiết lộ chiếc trực thăng có thể đã bị máy bay không người lái của Iran tấn công, dù cơ quan quân sự Mỹ vẫn cho biết cuộc điều tra chưa kết thúc và chưa thể xác định nguyên nhân cuối cùng.

Sau đó quân đội Mỹ mở chiến dịch không kích kéo dài khoảng 4 giờ nhằm vào các hệ thống phòng không, radar và trạm kiểm soát của Iran gần eo biển Hormuz. Theo Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), gần 20 mục tiêu đã bị tấn công bằng vũ khí chính xác trước khi chiến dịch kết thúc tối 09/06 theo giờ Mỹ, 8h sáng 10/06 giờ Việt Nam. Tehran ngay lập tức đáp trả bằng các đợt phóng tên lửa nhằm vào các căn cứ Mỹ tại Jordan, Bahrain và Kuwait.

Mỹ- Iran khai hoả Trung Đông đối mặt thực tế an ninh mới

Các nhà quan sát cho rằng chuỗi sự kiện gần đây cho thấy sự thay đổi đáng kể trong cách tiếp cận của Iran. Thay vì chủ yếu dựa vào các lực lượng đồng minh hoặc các hoạt động gián tiếp như trước đây, Tehran đang thể hiện xu hướng hành động trực tiếp hơn và chấp nhận mức độ rủi ro cao hơn trong đối đầu khu vực. nơi đặt trụ sở Hạm đội 5 của Hải quân Mỹ.

Xu hướng này đã được thể hiện qua các đợt tấn công tên lửa nhằm vào Israel trước đó cũng như các hành động quân sự mới nhất nhằm vào lực lượng Mỹ. Theo ông Trita Parsi phó chủ tịch điều hành Viện Quincy, đây là lần đầu tiên trong nhiều thập niên một cường quốc khu vực thể hiện cả năng lực lẫn ý chí sử dụng sức mạnh quân sự trực tiếp để đối phó với các hoạt động của Israel ngoài lãnh thổ nước này.

Nhiều chuyên gia cho rằng các diễn biến hiện nay đang làm thay đổi cán cân răn đe tại Trung Đông. Cựu nhà đàm phán hòa bình Mỹ Aaron David Miller nhận định Iran đang cho thấy họ sẵn sàng chấp nhận rủi ro và không còn coi lệnh ngừng bắn là lựa chọn mang lại lợi ích lớn nhất. Trong khi đó chuyên gia Israel Yonatan Adiri cho rằng những cuộc đối đầu liên tiếp đang buộc các bên phải xác định lại giới hạn hành động quân sự, từ đó hình thành một thực tế an ninh mới trong khu vực vốn đã nhiều bất ổn.

Tịnh Tâm ( Tổng hợp)

Từ Khóa: