Washington – Hai quốc gia vừa ký kết biên bản ghi nhớ nhằm chấm dứt hoàn toàn các hành động thù địch. Phía Tehran bắt đầu thực thi những cam kết mang tính đột phá sau vòng đàm phán tại Thụy Sĩ.

Diễn biến tích cực từ các vòng đàm phán hòa giải tại khu nghỉ dưỡng Thụy Sĩ

Phát biểu trước giới truyền thông tại Điện Capitol vào ngày 24/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố rằng Iran đang thực hiện những bước đi nhượng bộ đầy bất ngờ. Nhà lãnh đạo Mỹ nhấn mạnh các động thái này là kết quả trực tiếp từ nỗ lực ngoại giao bền bỉ và việc ký kết Biên bản ghi nhớ hiểu biết (MOU) gần đây giữa hai nước. Dù không đi sâu vào các chi tiết kỹ thuật cụ thể của thỏa thuận, ông Trump khẳng định đây là những thay đổi mang tính lịch sử mà Tehran chưa từng thực hiện trong quá khứ. Chính phủ Mỹ đang theo dõi sát sao tiến trình này để đảm bảo các cam kết được thực thi đầy đủ trên thực tế.

Trước đó, các vòng đàm phán quan trọng đã diễn ra trong hai ngày 21 và 22/6 tại khu nghỉ dưỡng Burgenstock của Thụy Sĩ với sự trung gian của Qatar và Pakistan. Theo báo cáo từ các bên tham gia, bầu không khí thảo luận diễn ra rất tích cực và mang tính xây dựng, tạo tiền đề cho các cuộc tham vấn kỹ thuật tiếp theo. Đại diện hai nước đã tập trung vào việc cụ thể hóa các điều khoản trong MOU, bao gồm việc chấm dứt ngay lập tức các hoạt động thù địch. Washington đánh giá cao vai trò trung gian của các đối tác quốc tế trong việc thu hẹp khoảng cách khác biệt giữa hai bên sau thời gian dài đối đầu.

Những cảnh báo cứng rắn của Nhà Trắng về quyền kiểm soát eo biển Hormuz

Dù ghi nhận những tiến triển khả quan, Tổng thống Donald Trump vẫn đưa ra cảnh báo quyết liệt liên quan đến tuyến hàng hải chiến lược eo biển Hormuz. Ông nêu rõ rằng một thỏa thuận cuối cùng sẽ không bao giờ bao gồm bất kỳ khoản phí quá cảnh nào do phía Iran áp đặt đối với tàu bè quốc tế. Theo quy định hiện tại của MOU, Iran bị cấm thu phí tại khu vực này trong vòng 60 ngày tới, tuy nhiên tương lai sau đó vẫn còn là vấn đề gây tranh cãi. Mỹ khẳng định sẽ không chấp nhận một hệ thống ưu tiên cho Tehran gây thiệt hại kinh tế cho các quốc gia láng giềng trong khu vực Vùng Vịnh.

Phản ứng trước các tuyên bố từ phía Mỹ, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Baqer Qalibaf cho rằng thỏa thuận này là minh chứng cho sự thất bại của các chính sách áp đặt. Ông khẳng định Tehran tham gia ký kết dựa trên vị thế kháng cự và tinh thần tôn trọng lẫn nhau thay vì chịu sức ép từ Washington. Phía Iran nhấn mạnh rằng sự ổn định của khu vực phải dựa trên sự tương tác và cùng chung sống thay vì các hành động quân sự hay cấm vận. Trưởng đoàn đàm phán Iran cũng bày tỏ sự sẵn sàng mở rộng hợp tác kinh tế và an ninh chung với tất cả các quốc gia lân cận trên nguyên tắc láng giềng tốt đẹp.

Đỗ Vân (tổng hợp)