NGHỆ AN — Anh Phan Đức Thiện (SN 1985), sau 7 năm làm phiên dịch tiếng Trung, từ bỏ công việc tại Khu kinh tế Vũng Áng, Hà Tĩnh để về làng Mai Liên, xã Nghĩa Mai xây dựng khu vườn hỗn hợp với nhiều giống cây ăn quả nhập từ miền Nam.

Anh Thiện tốt nghiệp ngành Việt Nam học tại Trường Đại học Đà Lạt, quay về quê cuối năm 2016 với lựa chọn không theo hướng chuyên canh. Thay vào đó, anh bố trí vườn theo chiều cao cây, nhu cầu ánh sáng và đặc điểm sinh trưởng từng loại, nhằm giảm rủi ro phụ thuộc vào một nông sản duy nhất.

Sung Mỹ là giống anh thử nghiệm sớm và theo dõi kỹ nhất — từ lượng nước tưới, chế độ dinh dưỡng đến cách cắt tỉa cành — để xác định mức thích nghi trên đất đỏ bazan Nghĩa Mai. Kết quả: cây bén rễ, phân cành ổn định và bắt đầu cho quả, xác nhận giống này có thể trồng xen trong vườn nếu đảm bảo đất thông thoáng và độ ẩm phù hợp.

Những quả sung Mỹ chín được thu hoạch từ mô hình trồng của anh Phan Đức Thiện tại Nghệ An. (Ảnh minh họa: MUC)

Song song đó, anh đưa về nhãn tím từ Sóc Trăng, vú sữa hoàng kim với quả màu vàng và thịt ngọt, cùng chôm chôm — loại vốn gắn với khí hậu phía Nam. Chôm chôm là giống anh trồng thử với kỳ vọng thấp nhất, nhưng lại cho kết quả bất ngờ: cây xanh tốt, ra hoa và đậu quả đều trên đất Nghĩa Mai.

Chôm chôm thích nghi sinh trưởng tốt, cho nhiều quả. (Ảnh minh họa: MUC)

Anh Thiện xác định bước tiếp theo là tiếp tục theo dõi từng giống qua nhiều mùa, đánh giá toàn diện chất lượng quả và nhu cầu thị trường trước khi quyết định mở rộng diện tích. Đây là điều anh coi là điều kiện để tránh mở rộng sớm khi chưa đủ cơ sở.

Ông Võ Quang Bình, Chủ tịch Hội Nông dân xã Nghĩa Mai, ghi nhận sự mạnh dạn của anh Thiện trong thử nghiệm giống mới trên vùng đất đỏ bazan. Tuy nhiên, ông Bình cũng đặt rõ điều kiện: hiệu quả cần được xác nhận qua nhiều vụ, kỹ thuật chăm sóc phải đảm bảo và đầu ra cho sản phẩm phải được tìm kiếm song song mới có thể khuyến nghị nhân rộng.

Vũ Hiếu (tổng hợp)