Việt Nam đang có ít nhất 11 công trình giao thông nổi bật về quy mô, chiều dài, độ cao hoặc hiệu quả khai thác, trong đó có những dự án đang chạy đua hoàn thành và những công trình từng lập kỷ lục nhưng phải đối mặt với sự cố.

Tính đến tháng 8/2026, danh sách này trải dài từ cầu Bãi Cháy ở Quảng Ninh, cầu Cần Thơ, cầu Nhật Tân tại Hà Nội đến cầu vượt biển Tân Vũ – Lạch Huyện ở Hải Phòng, cùng các công trình hầm Hải Vân, hầm Thủ Thiêm và những tuyến đường sắt, cao tốc quy mô lớn.

Các công trình được hình thành qua nhiều giai đoạn, gắn với quá trình mở rộng mạng lưới giao thông và kết nối các khu vực của đất nước. Trong đó, hai dự án đang được chú ý là cảng nước sâu Cái Mép – Thị Vải, vừa lọt top 7 cảng container hiệu quả nhất thế giới, và sân bay Long Thành, dự kiến khai thác thương mại vào cuối năm 2026.

Nhìn theo tiến trình thời gian, mỗi công trình lại giải một bài toán kết nối khác nhau. Tuyến đường sắt Thống Nhất bắt đầu chuyến tàu đầu tiên ngày 31/12/1976, nối Hà Nội với TP HCM qua 23 ga, trước khi hàng loạt cây cầu và tuyến giao thông mới tiếp tục thay đổi cách các vùng được kết nối.

Cầu Bãi Cháy qua eo biển Cửa Lục kết nối giao thông huyết mạch của thành phố Hạ Long. (Ảnh minh họa: MUC)

Cầu Bãi Cháy năm 2006 và cầu Cần Thơ năm 2010 thay thế những bến phà cũ; đến năm 2015, cầu Nhật Tân trở thành cầu dây văng nhiều nhịp đầu tiên của Việt Nam, với hình ảnh gắn với năm cửa ô Hà Nội. Hai năm sau, cầu Tân Vũ – Lạch Huyện dài hơn 5,4 km xác lập kỷ lục cầu vượt biển dài nhất cả nước, mở tuyến kết nối ra huyện đảo Cát Hải.

Kỷ lục chỉ là điểm bắt đầu

Cùng với những cây cầu, các công trình ngầm cũng mở ra những giới hạn mới. Hầm Hải Vân dài hơn 12 km giải quyết bài toán xuyên núi, trong khi hầm Thủ Thiêm trở thành hầm vượt sông đầu tiên của Việt Nam; những dự án mới hơn như Móng Sen ở Lào Cai và cao tốc Bắc – Nam tiếp tục bổ sung vào danh sách các công trình quy mô lớn.

Cầu Móng Sến có trụ cao 83 m, là trụ cầu cạn cao nhất Việt Nam. Tuyến đường dẫn lên cầu từng phải đóng từ cuối tháng 6/2025 do sạt lở nghiêm trọng tại khu vực trạm thu phí, và đã hoạt động trở lại từ ngày 31/1/2026 sau khi khắc phục xong sự cố.

Toàn cảnh cầu Nhật Tân nâng mình qua sông Hồng nối liền các tuyến giao thông cửa ngõ thủ đô. (Ảnh minh họa: MUC)

Ở chiều ngược lại, sân bay Long Thành đang đứng trước một bài toán khác: hoàn thành một dự án quy mô 5.000 ha, với vốn đầu tư giai đoạn hơn 109.000 tỷ đồng, trong khoảng thời gian đã được xác định. Khối lượng thi công đạt 76%, song nhiều hạng mục vẫn cần hoàn thiện trước khi vận hành thử nghiệm trong giai đoạn tháng 9-11/2026 và khai thác thương mại chậm nhất ngày 31/12/2026.

Một bên cho thấy việc lập kỷ lục không bảo đảm công trình tránh được sự cố sau khi đưa vào sử dụng. Bên kia cho thấy quy mô lớn và tiến độ cao không chỉ được đo bằng khối lượng đã hoàn thành, mà còn bằng khả năng đưa công trình vào vận hành đúng hạn và an toàn.

Những con số như chiều dài, độ cao hay tổng vốn đầu tư vì thế chỉ phản ánh một phần câu chuyện. Với một công trình giao thông, kỷ lục có thể được xác lập vào ngày thông xe, nhưng giá trị của nó chỉ được kiểm chứng qua thời gian vận hành.

Nguyễn Quyến (tổng hợp)

Từ Khóa: