Thị trường xây dựng khát lao động hiện là thách thức lớn khi nhu cầu thi công tăng mạnh nhưng cung không kịp đáp ứng, khiến nhiều nhà thầu lớn đang gặp áp lực.

Áp lực thiếu hụt nhân sự tại các doanh nghiệp lớn

Đại diện một nhà thầu dẫn đầu cho biết doanh nghiệp đang triển khai hàng chục dự án, khiến nhu cầu nhân lực tăng gấp đôi. Từ nay đến cuối năm, đơn vị cần hàng nghìn lao động, riêng quý II năm nay cần 500 người nhưng hiện mới tuyển được một nửa. Các vị trí kỹ thuật rất khó tuyển dù mức lương chào thuê đã tăng 15-20% so với năm ngoái.

Áp lực hiện rõ khi các doanh nghiệp đồng loạt mở rộng quy mô sản xuất. Nhà thầu Newtecons hiện có 15.000 nhân công nhưng cần thêm 5.000 người, còn UDIC dự kiến khối lượng công việc tăng 1,5-2 lần trong thời gian tới. Tập đoàn Sun Group cũng chịu sức ép lớn về nhân lực cho loạt dự án trọng điểm phục vụ sự kiện quốc tế APEC diễn ra vào năm 2027.

Tại TP HCM, lượng dự án năm nay tăng gấp 2-3 lần khiến thị trường rơi vào tình trạng “khát người” diện rộng. Do thiếu nhân lực, nhiều doanh nghiệp buộc phải giãn tiến độ, tăng ca và chi trả cao hơn để giữ thợ lành nghề. Nhà thầu lớn có lợi thế điều phối nhân sự giữa các công trình cấp bách nhờ hệ sinh thái nhân lực và uy tín thanh toán ổn định.

Hệ lụy và giải pháp bền vững cho ngành xây dựng

Hiệp hội Các nhà thầu xây dựng Việt Nam (VCCA) dự báo ngành cần bổ sung 400.000-500.000 lao động mỗi năm để đạt quy mô 12-13 triệu người vào năm 2030. Hiện 75% lao động là thời vụ, chưa qua đào tạo bài bản, gây ảnh hưởng năng suất thi công. Thị trường bất động sản đến năm 2030 dự kiến tăng số lượng dự án gấp 5-10 lần so với thời điểm hiện tại.

Chi phí nhân công hiện chiếm 30-40% giá trị dự án, việc giá tăng 15-30% gây áp lực lớn lên các hợp đồng trọn gói. Trong quý I năm nay, vật liệu chủ lực tăng trên 10% khiến chi phí thi công thực tế vượt xa ngân sách dự kiến ban đầu. Khan hiếm lao động cùng chi phí đầu vào tăng đang đẩy nhiều doanh nghiệp đến nguy cơ thua lỗ hoặc phải đàm phán lại hợp đồng.

Chuyên gia đề xuất cần sớm điều chỉnh đơn giá nhân công sát thực tế và tăng cường liên kết đào tạo nghề giữa trường với doanh nghiệp. Các đơn vị nên thúc đẩy ứng dụng công nghệ, tự động hóa nhằm giảm bớt sự phụ thuộc vào lao động thủ công truyền thống. Ngoài ra, cần hoàn thiện cơ chế hợp đồng linh hoạt với biến động chi phí để giảm thiểu rủi ro cho nhà thầu.

Theo: VnExpress